Giới Thiệu Quan Họ Bắc Ninh

     

Ở vùng đất nghìn năm văn hiến này còn có một loại hình nhạc dân ca đặc trưng của miền bắc bộ là dân ca quan họ. Tp bắc ninh nằm ở trong phần trung chổ chính giữa của vùng tởm Bắc, cũng là cái nôi của quan liêu họ, nên fan ta thường điện thoại tư vấn là quan chúng ta Bắc Ninh.

Bạn đang xem: Giới thiệu quan họ bắc ninh


Dân ca quan bọn họ - di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại

Quan họ là một loại hình nghệ thuật dân gian tiêu biểu hình thành và phát triển ở vùng tởm Bắc xưa vào thời gian thế kỷ 18. Kinh Bắc là tên thường gọi cũ của một vùng rộng lớn nằm ở phía Bắc tởm thành Thăng Long (Hà Nội), gồm địa phận của Bắc Ninh, Bắc Giang, và một vài quận thị trấn thuộc thủ đô và lạng sơn ngày nay. Theo dòng chảy thời gian, quan họ dần dần được thịnh hành rộng rãi, vươn lên là một đường nét văn hóa rực rỡ đáng tự hào của bạn dân tởm Bắc nói riêng cùng của người nước ta nói chung. Ngày 30 tháng 9 năm 2009, dân ca quan tiền họ tỉnh bắc ninh được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.


*

Liền anh, tức thì chị hát dân ca quan tiền họ. Ảnh: dantri


bản đồ tởm Bắc (màu xanh lá cây) vào tứ xứ vòng quanh Thăng Long (màu đỏ). Ảnh: wikipedia


Với thể thức nam giới - phụ nữ bắt cặp hát đối đáp đồng giọng, tín đồ xưa trải nghiệm quan chúng ta như một thú chơi nghệ thuật đầy thi vị. Những người dân nghệ nhân hát quan chúng ta xưa những là nông dân áo vải, mượn hầu như câu ca dao (là thơ ca dân gian nước ta được truyền miệng bên dưới dạng các câu hát gồm nhịp điệu, thường xuyên là thể thơ lục bát), chuyện kể, thơ văn, và những làn điệu dân ca không giống để biểu thị tâm tư, tình yêu của mình. Fan xưa thường hát quan chúng ta trong các ngày lễ hội tết, mừng xuân, hội làng, lễ cầu, bái cúng,… nên quan họ mang tính chất lễ nghi cao, nhiều khi là biểu lộ tín ngưỡng phồn thực. Nhưng mà theo thời gian, quan lại họ dần dần được tăng đặc điểm trữ tình, vươn lên là một lối làm việc văn hóa cộng đồng tao nhã.



Nguồn gốc bí mật của dân ca quan họ

Hiện nay có khá nhiều kiến giải về bắt đầu của dân ca quan chúng ta nhưng chưa có được sự thống nhất. Trong dân gian tương tương truyền Vua Bà là đàn bà vua Hùng. Tuy đang đi vào tuổi thành gia lập thất mà lại bà lại xin phép vua phụ thân đi chu du thiên hạ. Lúc vừa thoát ra khỏi thành, một trận mưa lớn ùa đến cuốn theo bà và các tì thiếu nữ đến ấp Viêm Trang (nay là làng Viêm Xá, Bắc Ninh). Bà ra quyết định ở lại mảnh đất này, mang lại dân thôn khai khẩn khu đất hoang, dạy dỗ họ làm nạp năng lượng canh tác, dạy các tập tục vào cuộc sống, dựng thôn lập ấp, giúp quần chúng có cuộc sống thường ngày vừa phong lưu ấm no, vừa gồm kỷ cương cứng nề nếp. Và đặc biệt, bà đã dạy cho người dân ca hát. Sau đây nhân dân cực kỳ sùng bái bà, tin rằng đầy đủ lời hát quan liêu họ mang về may mắn vào cuộc sống, bởi vì vậy có câu ca dao:

"Xưa nay nam, nữ, trẻ, già

Ai mà lại ca được ắt là hiển vinh”.

Người dân vẫn lập đình bái tôn bà làm cho Thủy tổ quan bọn họ tại xóm Viêm Xá (nay là thôn Diềm Xá). Tuy chỉ nên thần tích được lưu truyền trong dân gian, tuy vậy cũng hoàn toàn có thể thấy sự lộ diện của quan chúng ta ở thành phố bắc ninh là nhờ công một vị thần mẫu, trên một địa danh xác định là xã Diềm Xá.


*

Đền bái Vua Bà Thủy tổ quan họ tại thôn Diềm Xá. Ảnh: Foox.vn


Ngoài ra, còn một phân tích và lý giải khác về bắt đầu của quan họ Bắc Ninh. Vào cuốn "Dân ca Quan họ Bắc Ninh” của nhóm tác giả Lưu Hữu Phước, Nguyễn Văn Phú, Nguyễn Viêm, Tú Ngọc xuất phiên bản năm 1962 đã sưu tầm không ít truyền thuyết về bắt đầu của quan họ, trong đó có một thần thoại cổ xưa hay được nói đến là: "Ông Tập ở Viêm Xá (hay có cách gọi khác là Diềm Xá, nay thuộc làng Hòa Long, huyện Yên Phong, Bắc Ninh) mang đến biết: cách nay 12 đời gồm hai tín đồ làm quan tiền thị vệ vào triều, một fan quê ngơi nghỉ Diềm (làng Diềm Xá hay còn được gọi là thôn Viêm Xá), một người quê sinh hoạt Bịu (làng Bịu Sim, ni là xóm Hoài Thị, xóm Liên Bão, thị trấn Tiên Du, tỉnh giấc Bắc Ninh). Hồi còn quan, hai người có chơi cùng với nhau, đến lúc trở về hưu thì giao mong kết bạn đi lại, giả dụ ở thôn ai có vui như cưới xin, khao lão thì mời cả nhì họ về dự. Thời đó nhân dân vẫn có hát đúm, với từ khi nhị họ này kết bạn, người ta đem phần lớn câu hát đúm vào nhằm ca hát giữa những ngày vui đó. Từ đó lưu truyền tục lệ này. Cứ hội Diềm tháng 8, hội Bịu mon 1, bạn ta lại tụ họp, ngồi chung quanh một ngọn đèn lớn để ca hát cùng quan họ vì vậy sinh thương hiệu (hai họ bên quan hát với nhau) với từ đấy điện thoại tư vấn ‘quan họ’ sửa chữa cho hát đúm.”


*

Một buổi nghỉ ngơi quan họ. Ảnh: quanhobacninh.vn


Quan bọn họ được ra đời từ khoảng tầm thế kỷ 18, lưu lại truyền tự đời này lịch sự đời khác cùng rất thịnh hành trong dân gian. Đến khoảng năm 1803 - 1805, quan chúng ta được gửi vào cung đình Huế phục vụ cho triều đình vua Gia Long. Vua chúa công ty Nguyễn cực kỳ thích làn điệu đằm thắm, mềm mịn của quan liêu họ. Cảm giác được hầu như nét đặc biệt quan trọng của mô hình nghệ thuật này, vua Gia Long rất lưu ý đến việc cách tân và phát triển dân ca quan liêu họ. Đây chính là bước đệm nhằm dân ca quan tiền họ cải tiến và phát triển mạnh sau trong năm 1805.

Vào đầu thời kỳ trị vị của vua Bảo Đại 1925 - 1945), hưởng thụ dân ca quan liêu họ biến đổi trào lưu của đa số công tử bên quyền nỗ lực từ hà thành (Hà Nội) và Phú Xuân (Huế). Từ năm 1920 quay trở lại sau, hầu như làn điệu dân ca quan tiền họ có những đặc điểm mới sẽ được ra đời để kế tục, cải tiến và phát triển những làn điệu dân ca quan chúng ta cổ.

Đặc điểm của dân ca quan liêu họ


Về mặt làn điệu, dân ca quan chúng ta được coi là một các loại dân ca có giai điệu đa dạng chủng loại nhất vào kho tàng những loại dân ca Việt Nam. Nội dung của các làn điệu quan bọn họ không trực tiếp khai thác các chủ thể về chiến tranh, chính trị, các vấn đề xóm hội, những truyền thuyết, hình mẫu bé người,… mà triệu tập đi sâu đề cao các chủ thể tình yêu và cuộc sống thường ngày dựa trên các điển gắng (những tích truyện xưa hay về những tấm gương anh hùng, đạo đức, hiếu thảo,…), những đức tính giỏi đẹp tự nhiên của con fan bằng một mắt nhìn mới mẻ, nhân văn hơn. Các chủ đề về hình ảnh đẹp, gồm hậu, hình ảnh người mẹ mẫu mực thời phong kiến, lòng tận tụy trung thành,… cũng rất được quan họ khai quật một phương pháp triệt để, đổi mới những lời răn dậy con người những đức tính tốt đẹp và cách sống.


Bài hát "Ngồi tựa sông Đào" ở trong dân ca quan họ Bắc Ninh. Video: Youtube

Trong khi các loại hình dân ca khác đều được đệm nhạc bởi sáo, lũ tranh, bầy nguyệt, trống, chiêng,… thì quan lại họ cội lại trọn vẹn không gồm nhạc đệm. Tự đó fan ca quan lại họ hoàn toàn có thể phô diễn được hóa học giọng và kỹ thuật hát phức hợp của mình. Tuy nhiên, quan liêu họ ngày này đã sử dụng nhạc đệm, đó cũng là bước cách tân và phát triển tất yếu ớt thuận theo sự biến đổi của thời cuộc.


Một buổi hát quan họ trên sông mong (con sông chảy thân địa phận 2 tỉnh bắc ninh và Bắc Giang), khu vực được ví là "dòng sông quan lại họ". Ảnh: Báo dân tộc bản địa và phát Triển


Quan họ diễn tả tình cảm da diết của fan hát cần thường có rất nhiều nốt luyến láy. Kỹ thuật hát quan bọn họ là nốt nào cũng có luyến láy, rền vòng, rung nảy, nhận nhá, hát ngắt, hát rớt,… Ngày trước tín đồ ta sáng tác quan họ hết sức tự do, nhưng thời buổi này để dễ phổ biến và lưu lại truyền bắt buộc được mang đến nhịp 2/4. Thợ gỗ quan bọn họ phải tất cả giọng ca "vang - rền - nền - nảy”, các câu luyến láy yên cầu kỹ thuật thanh nhạc phức tạp.

Những bạn ca quan họ được call là các liền anh, ngay tức thì chị hoặc anh hai, chị hai. Ví như hát theo nhóm (khoảng 3 - 5 người) vẫn phân theo cấp độ mà điện thoại tư vấn lần lượt là anh - chị ba, anh - chị tư, anh - chị năm,…


Trong một làng, người ca quan tiền họ thường kết thành bầy (nhóm fan hát quan tiền họ). Thường có lũ quan bọn họ nam, lũ quan họ nữ, bầy quan chúng ta xóm, bầy quan chúng ta đoàn (ví dụ: bọn đoàn quan họ Bắc Ninh,…). Mỗi thôn quan họ đề xuất có ít nhất một bọn quan chúng ta nam và một đàn quan họ nữ. Thông thường sẽ có tục kết nghĩa với đàn quan chúng ta khác, thường xuyên là khác làng, không giống xã. Khi đã kết bọn, những liền anh, ngay lập tức chị của hai bên không được tất cả quan hệ yêu đương nam phái nữ và kết bạn với nhau do ý niệm rằng chúng ta như anh chị em em vào nhà. Thường chỉ tất cả 2 đàn quan họ vẫn kết nghĩa bắt đầu ca đối đáp cùng với nhau.

Về giải pháp truyền dạy dỗ quan họ, những người dân chơi quan tiền họ sau thời điểm tập phù hợp lại thành bọn sẽ được tín đồ lớp trước hướng dẫn, truyền dạy cho không những kỹ thuật ca mà còn có cả các quy định về nghịch quan họ. Sau khoản thời gian thuộc khoảng 150 bài bác ca, bạn mới sẽ tiến hành tập ca đối đáp, trải qua quá trình luyện tập lâu dài, đến lúc biết ăn mặc, nói năng tiến bộ trong giao tiếp sẽ được đi hát hội (hát quan họ ở lễ hội). Đến khi "biết ca đủ lối, đủ câu”, họ phê chuẩn được công nhận là phần nhiều liền anh, liền chị, góp khía cạnh vào hội những người dân ca quan họ truyền từ nắm hệ này sang nắm hệ khác.


*

Những bạn chơi quan lại họ sau thời điểm tập hòa hợp lại thành bọn sẽ được bạn lớp trước hướng dẫn, truyền dạy cho không chỉ có kỹ thuật ca mà còn tồn tại cả những quy định về nghịch quan họ. Ảnh: quanhobacninh.vn


Trước tê ca quan lại họ, nghịch quan họ trọn vẹn không có khán giả, chỉ có bầy quan bọn họ hát đối đáp cùng với nhau, thưởng thức giọng ca của nhau. Theo sự phát triển thành thiên của thời gian, xu thế của buôn bản hội tiến bộ nên quan họ cũng dần được mở rộng biểu diễn ship hàng cho công chúng. Quan họ không chỉ là hát đối đáp thanh minh tình cảm giữa nam và con gái nữa, mà còn có sự giao lưu giữa bạn hát và thính giả.

Xem thêm: Quần Lót Mặc Bao Lâu Thì Bỏ, Bao Lâu Nên Thay Quần Lót Nam


Trước cơ ca quan họ, nghịch quan họ trọn vẹn không bao gồm khán giả, chỉ có bọn quan bọn họ hát đối đáp với nhau, hưởng thụ giọng ca của nhau. Ảnh: tuyengiao.vn


Trang phục quan chúng ta cũng phải bao gồm quy định chuẩn cho tức thời anh tức thì chị. Những liền anh hay mặc áo lâu năm 5 thân (5 vạt áo thể hiện cho mái ấm gia đình gồm cha mẹ hai bên và 1 thân con bé dại nhất nằm bên trong đại diện mang lại mình), cổ đứng, gồm họa ngày tiết lá sen, tà áo được may viền, gấu to, nhiều năm quá đầu gối, áo ngoại trừ thường màu đen. Họ mặc quần dài màu trắng, ống rộng nhiều năm tới mắt cá chân chân. Ngày trước nam thường nuôi tóc dài, phải được búi tó sinh sống sau đầu và dùng khăn nhiễu (là khăn đội đầu truyền thống lịch sử của Việt Nam) để vấn. Sau này nam để tóc ngắn, nên chỉ việc đội khăn đóng (khăn đội đầu truyền thống lịch sử của Việt Nam). Ngoài ra các ngay tức thì anh còn có thêm nón chóp (nón lá gồm hình chóp nhọn) gồm quai lụa, ngày nay phần nhiều các ngay thức thì anh cần sử dụng ô màu đen, cán ô uốn cong. Những liền chị mặc phía bên trong là loại yếm thắm, phía bên ngoài là áo cánh màu trắng, mang thêm 3 áo nhiều năm 5 thân có color nền nã như màu nâu già, nâu nhạt, color cánh sen, màu sắc thiên thanh,…, đầu chít khăn mỏ quạ, nhóm nón quai thao (hay nói một cách khác là nón tía tầm, có ngoài mặt như tai nấm, đỉnh phẳng, đường kính khoảng 70 - 80cm) và thắt sống lưng đeo dây xà tích (một loại trang sức đẹp đeo vào eo).


Ba ý nghĩa sâu sắc đẹp của dân ca quan họ

Dân ca quan bọn họ là sự kết hợp giữa nhiều hình thức nghệ thuật khác ví như hát đúm, hát chèo, hát hội, hát ví, hát chèo, thơ, nói chuyện,… chính vì vậy sống quan họ diễn đạt tính đồng nhất các mô hình văn hóa khác hết sức đặc biệt. Tuy vậy, quan họ cũng có thể có những nét riêng, cho dù trải qua bao nhiêu thăng trầm trong định kỳ sử, tính dân tộc này cũng không thể bị đồng hóa.

Trước kia fan ta chỉ sử dụng từ nghịch quan chúng ta hoặc ca quan liêu họ, chứ không dùng từ hát như các loại hình nghệ thuật khác ví như hát chèo, hát ví dặm, hát cải lương,… Điều này cũng diễn tả rằng quan liêu họ không chỉ là đơn thuần là một loại hình giải trí mà là một thú chơi bác bỏ học, tao nhã, tài giỏi của bạn xưa. Từ bỏ sau năm 1920, từ bỏ hát quan tiền họ cũng rất được sử dụng một cách rộng thoải mái hơn.


Quan họ không chỉ có là một môn thẩm mỹ và nghệ thuật dân gian giải trí, nhưng nó còn thể hiện phương pháp ứng xử khéo léo, tế nhị, kín đáo đáo, lịch lãm được truyền trường đoản cú đời này quý phái đời khác, đổi thay nét văn hóa đặc trưng của người dân kinh Bắc. Hiếm tất cả một mô hình dân ca nào bao gồm bài đón quý khách chu đáo như quan liêu họ: "Mấy lúc khách cho chơi nhà. Đốt than quạt nước pha trộn trà fan xơi. Trà này quý lắm bạn ơi. Mọi người một bát cho tôi vừa lòng” (Trích bài quan chúng ta "Khách đến chơi nhà”).

Từ bao đời, các làn điệu quan chúng ta vẫn luôn được truyền giữ, làm say lòng người nghe do vẻ mặn nồng, đong đầy nghĩa tình qua giọng ca ngọt ngào, đằm thắm của những liền anh, lập tức chị. Đến hứa lại lên, mỗi ngày lễ hội hội thôn quan họ, những liền anh lại đóng góp khăn xếp áo the, ngay tắp lự chị lượt là áo "mớ ba mớ bảy", nón thúng quai thao gặp gỡ gỡ, đón tiếp nhau theo lề lối của tín đồ quan họ. Làn điệu dân ca đạt tới trình độ cao về nghệ thuật, kết hợp mượt cơ mà của thơ ca nhạc họa đã biểu hiện được tình yêu thân tình, nồng hậu, tinh tế và sắc sảo và thanh lịch của người quan chúng ta nói riêng cùng của tín đồ dân gớm Bắc nói chung.


Điệu mời trầu của dân ca quan chúng ta Bắc Ninh. Ảnh: hoinhacsi

Ban đầu chỉ gồm 49 làng mạc quan họ nơi bắt đầu đến hiện nay đã được lan rộng thành 67 buôn bản quan họ, tập trung chủ yếu ớt ở thành phố bắc ninh và Bắc Giang. Từ bỏ đó có thể chứng minh được sức hấp dẫn của bộ môn nghệ thuật độc đáo này so với người nghe.


Nơi thưởng thức dân ca quan liêu họ

Nếu muốn thưởng thức loại hình dân ca rực rỡ này, du khách hoàn toàn có thể đến thăm miền quê quan lại họ, vào đó chuyển động mạnh độc nhất là Bắc Ninh. Ví như đến tp bắc ninh đúng vào thời điểm dịp lễ hội, bạn sẽ được hưởng thụ giọng hát thiết tha, mượt mà, đằm thắm của những liền anh ngay tức khắc chị. Có khá nhiều lễ hội quan chúng ta trong năm, trong những số ấy nổi tiếng độc nhất là hội Lim với hội Vua Bà.

Hội Lim được tổ chức vào trong ngày 13 mon Giêng âm kế hoạch (khoảng thời điểm cuối tháng 2 dương lịch) tại sân chùa Hồng Ân, xóm Lim, thị xã Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh. Tuy chủ yếu hội là ngày 13 nhưng từ ngày 12 chuyển động quan họ đã được diễn ra ở nhiều vị trí như trong nhà, trên sân đình, trước cửa chùa hay bên trên thuyền bềnh bồng giữa vũng nước cạnh chùa. Quan họ được màn trình diễn đến không còn ngày 13 mon Giêng.


Hội Vua Bà được tổ chức triển khai tại thường thờ Thủy tổ quan họ tại xóm Diềm (hay làng Viêm Xá, phường Hòa Long, tp Bắc Ninh) vào trong ngày 6/2 âm định kỳ (khoảng tháng 3 dương lịch). Liên hoan nhằm vinh danh Vua Bà - Thủy tổ quan họ đã sáng tạo cho một làn điệu dân ca rực rỡ của vùng tởm Bắc. Vì chưng được xem là làng quan họ cổ nên hằng năm xóm Diềm tất cả đến 4 liên hoan tiệc tùng vào những tháng âm kế hoạch sau: mon Giêng (khoảng tháng 2 dương lịch), tháng nhì (tháng 3 dương lịch), tháng tía (tháng 4 dương lịch) cùng tháng tám (tháng 9 dương lịch). Tiệc tùng, lễ hội nào cũng có hoạt động hát quan họ theo lề lối truyền thống, thu hút đông đảo du khách hàng thập vương vãi về trẩy hội và thưởng thức làn điệu quan tiền họ.


Ngày nay quan họ không chỉ là được hát vào những dịp lễ hội, nhưng mà đã được sảnh khấu hóa, trở thành một môn thẩm mỹ và nghệ thuật biểu diễn chuyên nghiệp. Du khách muốn nghe có thể thuê đoàn quan họ hát để ship hàng nhu cầu hưởng thụ của công chúng.

Dân ca quan tiền họ là 1 sự kết hợp hợp lý của các mô hình khác để biến hóa một môn thẩm mỹ và nghệ thuật dân gian sát gũi, đời thường nhưng mà cũng vô cùng chưng học, uyên thâm. Nó không chỉ có là một một loại hình nghệ thuật dân gian nhưng mà còn là một kho tàng những bài học răn dạy đời sau về tình thương thương bé người, dịu dàng cuộc sống, bí quyết đối nhân xử thế khôn khéo vẹn tròn thắm đượm tình nghĩa của con người việt Nam.

Xem thêm: Văn Nghệ Tiếng Anh Là Gì - Dịch Sang Tiếng Anh Văn Nghệ Là Gì


huế đà nẵng nha trang tô la, điện biên tỉnh lào cai dac san nghe an bánh xíu páo Đà Lạt phú quốc quảng bình tỉnh quảng ninh tp. Hà nội điện biên bánh khúc đặc sản

Tiện ích


Bài viết nổi bật

Thêm

Các bài viết mới

Thêm

NEM - VIETNAM TRAVEL MAGAZINE

Với bossvietnam.vn, công ty chúng tôi muốn được cùng nhau giới thiệu một cách chân thật nhất về thiên nhiên và con người việt Nam. Rất có thể xem, bossvietnam.vn là 1 cửa sổ khu vực mà nhân loại sẽ quan sát thấy, không những những nét trẻ đẹp tự nhiên hùng vĩ, mà còn là một những mẩu chuyện văn hoá đậm chất Việt Nam; chế tạo ra cảm hứng khám phá về một điểm đến hấp dẫn và thân thiện. Sự liên kết này sống chiều trái lại sẽ đóng góp phần truyền tải phần đông thông điệp về việc bảo tồn và khai thác bền chắc những giá trị xuất sắc đẹp kia đến fan dân địa phương.